İstanbul'daki Bank Mellat: lisans iptali ve İranlılar için anlamı

Yıllarca Bank Mellat'ın İstanbul şubesi, İran ile Türkiye arasındaki az sayıdaki bankacılık köprüsünden biriydi: Türkiye'de yaşayan pek çok İranlının hesap tuttuğu ya da havalelerini geçirdiği yer. Eylül 2026'da bu durum değişti. Bu yazı, yazım tarihi (Ekim 2026) itibarıyla resmen neyin açıklandığını, nelerin hâlâ belirsiz olduğunu ve Türkiye'deki İranlıların banka hesabı ile İran–Türkiye arasında para taşımak için hangi seçeneklere sahip olduğunu özetliyor. Her şey tarihli basın haberlerinden alınmıştır ve durum geliştikçe eskiyebilir.

Ne oldu?

19 Eylül 2026'da Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurumu'nun (BDDK) kararı Resmî Gazete'de yayımlandı: “Bank Mellat, Merkezi Tahran, İstanbul Türkiye Merkez Şubesi”nin faaliyet izni iptal edildi. Al Jazeera, Iran International ve Turkish Minute metni aynı gün aktardı; Iran International kararı, Bank Mellat'ın Türkiye'deki 44 yıllık varlığının sonu olarak nitelendirdi.

Hukuki dayanak, bir bankanın faaliyetine devamının mevduat sahiplerinin haklarını ya da mali sistemin güvenlik ve istikrarını tehlikeye düşürdüğü kanaatine varılırsa iznin kaldırılmasına imkân veren Bankacılık Kanunu hükmüdür. Al Jazeera'nın Reuters'a dayanarak yazdığına göre kararda ne ABD yaptırımlarına ne de belirli bir operasyonel soruna değinilmiştir.

Basının aktardığı bağlam

Haberler Türkiye'nin kararını, doğrudan bir bağ kanıtlanmadan, ABD yaptırım baskısı arka planında anlatıyor:

• Bank Mellat yıllarca Batı yaptırımları altındaydı; 2015 anlaşmasıyla kaldırılan yaptırımlar, ABD'nin 2018'de anlaşmadan çekilmesinin ardından yeniden konuldu. 2019'da banka, Devrim Muhafızları'yla bağlantılı kuruluşlar listesine alındı ve yeni ABD ve Körfez yaptırımlarına maruz kaldı.
• İptalden birkaç hafta önce ABD Hazinesi, küçük bir Türk yatırım bankası olan Golden Global Bank'ı ve iki iştirakini İran bağlantısı iddiasıyla yaptırım listesine almıştı; banka iddiaları reddediyor.

Bir analiz servisi Ankara ve İzmir'de de kapanmalardan söz etti; ancak Al Jazeera, Turkish Minute ve Iran International yalnızca İstanbul şubesini anıyor. Biz belgelenmiş anlatımı esas alıyoruz.

Hâlâ belirsiz olanlar

Yazım tarihi itibarıyla sondaki kaynaklar şu sorulara yanıt vermiyor:

1. Mevduat ve hesaplar: müşteri mevduatlarına ne olacağı, çekim ya da aktarımın nasıl yapılacağı.
2. Tasfiye takvimi: sonlandırma sürecinin ne kadar süreceği ve hangi kurumun yürüteceği.
3. Bankanın ve iki hükümetin tutumu: haberlerde Bank Mellat'tan ya da İranlı ve Türk yetkililerden bir tepki yer almıyor.

Türkiye'de bir bankanın izni iptal edildikten sonraki süreç resmî merciler gözetiminde yürür. Basit önerimiz: bu şubede hesabınız varsa yalnızca bankanın ve düzenleyicinin resmî duyurularını esas alın, hesap belgelerinizi saklayın ve “hızlı çözüm” vadeden mesajlara güvenmeyin; böyle anlar dolandırıcıların en sevdiği zamandır.

Türkiye'de yaşayan İranlılar için anlamı

1. Banka hesabı: İstanbul'da bir İran bankasının bulunması, bazı İranlılar için Türk bankalarının koşullarıyla uğraşmadan hesap tutmanın yoluydu. Bu seçenek kalkınca ana yol, ikamet, yabancı kimlik numarası ve kayıtlı adres isteyen Türk bankalarıdır. Türkiye'de banka hesabı açma rehberi koşulları ayrıntılı anlatıyor.

2. İran–Türkiye arasında para taşımak: iki ülke arasındaki doğrudan bankacılık kanalı eskisinden daha dar. Diğer yaygın yollar; kuru ve ücreti işlemden önce bildiren bir döviz ofisi aracılığıyla Türk banka hesabına lira yatırmak (Türkiye'ye havale), ters yönde İran'da tümen ödemesi (İran'a havale) ve İstanbul'da nakit ya da USDT'nin yüz yüze çevrilmesidir. Her yolun kendi koşulları ve belgeleri vardır; kesin kuru yalnızca teklifle belirlenir.

3. USDT: bazı İranlılar değer taşımak için USDT kullanıyor. Bu yolun Türkiye'de kendi kuralları var; Türkiye'de Tether rehberinde anlatılıyor. Kur, ağ ve adres yazılı teyit edilmeden asla USDT göndermeyin.

4. Söylentilere karşı dikkat: böyle kararların ardından sosyal medyada “yeniden açılış”, “mevduatların otomatik aktarımı” ya da “paranızı serbest bırakacak aracı” iddiaları dolaşır. Resmî duyuru olmadan hiçbirine inanmayın; tanımadığınız kişilere kod ya da belge göndermeyin.

Bu şubenin müşterisiyseniz ne yapmalı?

• Hesap belgelerinizi, makbuzlarınızı ve son ekstrenizi toplayıp saklayın.
• Bank Mellat'ın resmî kanallarını (İran ve Türkiye'de) ve BDDK duyurularını izleyin; harekete geçmeden önce resmî talimatı isteyin.
• Bir Türk bankasında alternatif hesabınız yoksa hesap açma koşullarını şimdiden inceleyin ki tasfiye ilerlediğinde hazır olun.
• Acil transfer ihtiyaçları için kuru, ücreti ve koşulları işlemden önce bildiren ve makbuz veren yolları kullanın.

Kısa bir zaman çizelgesi (kaynakların aktardığı kadarıyla)

• 2015: Bank Mellat üzerindeki Batı yaptırımları nükleer anlaşmayla kaldırıldı.
• 2018: ABD anlaşmadan çekildi, yaptırımlar geri geldi.
• 2019: Bank Mellat, Devrim Muhafızları'yla bağlantılı kuruluşlar listesine alındı ve yeni ABD ve Körfez yaptırımlarına maruz kaldı.
• Eylül 2026 başı: ABD Hazinesi, Golden Global Bank'ı ve iki iştirakini İran bağlantısı iddiasıyla yaptırım listesine aldı; banka iddiayı reddediyor.
• 19 Eylül 2026: Bank Mellat İstanbul merkez şubesinin izninin iptaline ilişkin karar Türkiye Resmî Gazetesi'nde yayımlandı.

Bu çizelge olayları yalnızca yazının sonundaki kaynaklara göre sıralar; aralarında nedensellik iddia etmez. Kararın kendisi, belirtildiği gibi, hukuki dayanak dışında bir gerekçe vermiyor.

Önümüzdeki haftalarda neler izlenmeli?

• Düzenleyicinin ya da sorumlu kurumların tasfiyenin nasıl işleyeceğine ve müşterilerin mevduata nasıl erişeceğine ilişkin resmî duyurusu.
• Bank Mellat'ın İstanbul şubesi ve müşterilerin takip yolu hakkındaki kendi duyurusu.
• Bankanın süreci değiştirebilecek bir itirazı ya da temyiz başvurusu.
• Türk bankalarının İranlı müşterilere yönelik politikasında olası bir değişiklik; yazım tarihi itibarıyla bu yazının kaynakları böyle bir değişiklik bildirmiyor.

Özetle

Bank Mellat İstanbul merkez şubesinin izninin Eylül 2026'da iptali resmî ve tarihli bir karardır; ancak tasfiyenin ayrıntıları ve mevduatların akıbeti yayımlanan haberlerde net değildir. Türkiye'deki İranlılar için pratik mesaj şu: banka hesabı Türk bankaları üzerinden, transferler kuru ve ücreti bildirilen yollarla, kararlar yalnızca resmî duyurulara dayanarak. Bu yazı yeni resmî bilgiler yayımlandıkça güncellenecektir.